Rusça Okulda Ders Programı Sormak
Rusya’da veya Rusça konuşulan bir ülkede okula giden bir öğrenciyseniz, en çok ihtiyaç duyacağınız konulardan biri kesinlikle ders programı hakkında konuşmak olacaktır. Okulda hangi gün hangi dersin olduğunu bilmek, arkadaşlarınıza “Bugün hangi dersler var?” diye sormak ya da öğretmeninizden ders programınızı öğrenmek günlük hayatınızın vazgeçilmez bir parçası haline gelir. Bu dersimizde, okulda ders programı sormak ve anlatmak için gerekli olan temel Rusça ifadeleri, kelimeleri ve diyalogları öğreneceğiz. Ayrıca, saatler ve günler gibi zaman ifadelerini de tekrar ederek, gerçek hayatta karşılaşabileceğiniz durumlara hazır olacaksınız. Benim gibi Rusya’da eğitim almış biriyseniz, bu ifadelerin ne kadar işinize yaradığını çok iyi anlarsınız! Hadi başlayalım.
Temel Kelimeler Tablosu
Aşağıdaki tabloda, bu derste sıkça kullanacağımız bazı temel Rusça kelimeleri bulabilirsiniz. Okunuşlarını da ekledim ki, telaffuzda zorlanmayasınız.
| Rusça (Кириллица) | Okunuş (Latin) | Türkçe Anlamı |
|---|---|---|
| урок | urok | ders |
| расписание | raspisaniye | ders programı |
| школа | şkola | okul |
| учитель | uçitel’ | öğretmen (erkek) |
| учительница | uçitelnitsa | öğretmen (kadın) |
| класс | klas | sınıf |
| предмет | predmet | ders (konu) |
| сегодня | sivodnya | bugün |
| завтра | zavtra | yarın |
| понедельник | panidelnikk | Pazartesi |
| вторник | vtornikk | Salı |
| среда | sreda | Çarşamba |
| четверг | çetverg | Perşembe |
| пятница | pyatnitsa | Cuma |
| суббота | subbota | Cumartesi |
| воскресенье | vaskresenye | Pazar |
| время | vremya | zaman, saat |
| сколько | skol’ka | kaç, ne kadar |
Ana Diyalog ve Açıklamalar
Şimdi, okulda bir arkadaşınızla ders programı hakkında konuştuğunuzu hayal edin. Benim Rusya’da tanıştığım hayali arkadaşım Sasha ile aramızda geçen bir diyalog üzerinden ilerleyelim. Sasha, çok yardımsever biriydi ve bana ilk günümde ders programını anlamamda çok yardımcı olmuştu. Şimdi, onunla olan konuşmamızı örnek alalım:
Diyalog:
Ali: Привет, Саша! Какое у тебя сегодня расписание?
Privet, Sasha! Kakoye u tebya sivodnya raspisaniye?
(Merhaba, Sasha! Bugün senin ders programın nasıl?/Bugün hangi derslerin var?)
Sasha: Привет, Али! Сегодня у меня математика, русский язык и история. А у тебя?
Privet, Ali! Sivodnya u menya matematika, russkiy yazık i istoriya. A u tebya?
(Merhaba, Ali! Bugün bende matematik, Rusça ve tarih var. Ya sende?)
Ali: У меня сегодня биология, английский язык и физкультура.
U menya sivodnya biologiya, angliyskiy yazık i fizkultura.
(Benim bugün biyoloji, İngilizce ve beden eğitimi derslerim var.)
Sasha: Во сколько начинается твой первый урок?
Vo skol’ka nachinayetsya tvoy pervıy urok?
(İlk dersin saat kaçta başlıyor?)
Ali: В восемь тридцать. А у тебя?
V vosem’ tridtsat’. A u tebya?
(Saat sekiz otuzda. Ya sende?)
Sasha: У меня тоже в восемь тридцать. Может, встретимся перед уроком?
U menya toje v vosem’ tridtsat’. Mozhet, vstretimsya pered urokam?
(Bende de sekiz otuzda. Belki dersten önce buluşuruz?)
Diyalog Açıklamaları ve Bağlam Notları
-
Какое у тебя сегодня расписание?
Burada “raspisaniye” kelimesi “ders programı” anlamına gelir. “Какое у тебя сегодня расписание?” cümlesi, “Bugün senin ders programın nasıl?” veya “Bugün hangi derslerin var?” şeklinde çevrilebilir.
Not: “у тебя” (sende) ifadesi, sahiplik belirtir. -
Сегодня у меня…
“Сегодня” (bugün) ve “у меня” (bende) ile başlayan cümleler, o gün sahip olduğunuz dersleri anlatmak için kullanılır.
Kültürel ipucu: Rusya’da öğrenciler genellikle ders programlarını ezbere bilirler ve arkadaşlarına sıkça bu şekilde sorarlar. -
Во сколько начинается твой первый урок?
“Во сколько” (saat kaçta) ve “начинается” (başlıyor) ile “tvoy pervıy urok” (senin ilk dersin) birleşerek, “İlk dersin saat kaçta başlıyor?” anlamına gelir. -
Может, встретимся перед уроком?
“Belki dersten önce buluşuruz?” anlamında, arkadaşça bir teklif.
Gramer ve Kullanımda Dikkat Edilecek Noktalar
1. “У меня/у тебя” Yapısı
Rusçada sahiplik belirtmek için “у + kişi zamiri” yapısı kullanılır.
– “У меня” = Bende
– “У тебя” = Sende
– “У него/у неё” = Onda (erkek/kadın)
Bu yapı, “Benim var”, “Senin var” gibi anlamlar taşır.
Örnek:
– У меня сегодня три урока. (Bugün üç dersim var.)
2. Günler ve Zaman İfadeleri
Rusçada günler küçük harfle yazılır ve çoğu zaman “в” (için, -de) edatıyla kullanılır:
– В понедельник (Pazartesi günü)
– В среду (Çarşamba günü)
Saatler ise genellikle “в” ile belirtilir:
– В восемь тридцать (Saat 8:30’da)
3. Sık Yapılan Hatalar
- “Расписание” kelimesi genellikle karıştırılır. “Расписание” (ders programı) ile “урок” (ders) farklıdır.
- “Сегодня” (bugün) ve “завтра” (yarın) kelimeleri telaffuzda karıştırılabilir.
- “Во сколько” (saat kaçta) sorusu, “сколько” (kaç) ile karıştırılmamalı.
4. Ders İsimleri
Ders isimleri genellikle küçük harfle başlar ve çoğu Türkçedeki karşılığına benzer:
– математика (matematik)
– биология (biyoloji)
– история (tarih)
– физкультура (beden eğitimi)
Gerçek Hayat Uygulamaları: Örnek Cümleler
Şimdi, öğrendiğimiz kelime ve ifadeleri kullanarak gerçek hayatta işinize yarayacak örnek cümleler hazırlayalım. Her cümleyi önce Kiril alfabesiyle, sonra Latin harflerle okunuşunu ve ardından Türkçe çevirisini bulacaksınız.
-
Сегодня у меня пять уроков.
Sivodnya u menya pyat’ urokov.
(Bugün beş dersim var.) -
Какое у тебя расписание на завтра?
Kakoye u tebya raspisaniye na zavtra?
(Yarın ders programın nasıl?) -
В понедельник у нас математика и физика.
V panidelnikk u nas matematika i fizika.
(Pazartesi günü matematik ve fizik dersimiz var.) -
Во сколько начинается второй урок?
Vo skol’ka nachinayetsya vtoroy urok?
(İkinci ders saat kaçta başlıyor?) -
Моя любимая предмет — история.
Moya lyubimaya predmet — istoriya.
(En sevdiğim ders tarih.) -
Учитель по английскому очень добрый.
Uçitel’ po angliyskomu oçen’ dobriy.
(İngilizce öğretmenimiz çok iyi.) -
У нас нет уроков в воскресенье.
U nas net urokov v vaskresenye.
(Pazar günü dersimiz yok.) -
Ты знаешь, где мой класс?
Tı znaeş, gde moy klas?
(Sınıfımın nerede olduğunu biliyor musun?) -
Расписание висит на стене возле входа.
Raspisaniye visit na stene vozle vhoda.
(Ders programı girişte duvarda asılı.) -
Давай встретимся после уроков!
Davay vstretimsya posle urokov!
(Derslerden sonra buluşalım!)
Kendi Deneyimlerimden Küçük Bir Hikaye
Rusya’da ilk günümde, ders programımı bulmakta çok zorlanmıştım. Okulun girişinde büyük bir pano vardı ve üzerinde “РАСПИСАНИЕ” yazıyordu. Yanımda hayali arkadaşım Sasha vardı. Ona “Саша, где моё расписание?” (Sasha, benim ders programım nerede?) diye sordum. Sasha bana gülerek, “Вот здесь, смотри!” (İşte burada, bak!) dedi ve birlikte ders programını inceledik. O gün öğrendiğim en önemli şey, “расписание” kelimesinin hayat kurtarıcı olduğuydu! Siz de okulda kaybolursanız, bu kelimeyi mutlaka hatırlayın.
Sınıf İçi Pratik: Kısa Diyalog Hazırlama
Dersin sonunda, öğrendiğiniz ifadelerle kısa bir diyalog hazırlayabilirsiniz. Mesela, sınıf arkadaşınıza aşağıdaki gibi sorular sorabilirsiniz:
- Какое у тебя сегодня расписание? (Bugün ders programın nasıl?)
- Во сколько начинается твой первый урок? (İlk dersin saat kaçta başlıyor?)
- Какие предметы у тебя в среду? (Çarşamba günü hangi derslerin var?)
Arkadaşınız da cevap verebilir:
- Сегодня у меня три урока: математика, биология и русский язык. (Bugün üç dersim var: matematik, biyoloji ve Rusça.)
- Первый урок начинается в девять часов. (İlk ders saat dokuzda başlıyor.)
Sonuç ve Tavsiyeler
Okulda ders programı sormak ve anlamak, Rusça öğrenen herkes için temel bir beceridir. Günlük hayatta bu ifadeleri kullanmak, hem arkadaşlarınızla hem de öğretmenlerinizle daha rahat iletişim kurmanızı sağlar. Unutmayın, pratik yapmak çok önemli! Her gün kendi ders programınızı Rusça olarak yazmaya çalışın ve arkadaşlarınızla bu konuda kısa diyaloglar kurun. Benim gibi, Rusya’da ilk gününüzde kaybolmak istemiyorsanız, “расписание” kelimesini ve bu derste öğrendiğiniz ifadeleri mutlaka aklınızda tutun. Başarılar ve bol pratikler!