Rusça’da Randevu Almak: Günlük Hayatta Hayat Kurtaran Bir Beceridir
Rusça konuşulan bir ülkede yaşıyorsanız ya da Rusça konuşanlarla iletişim kuruyorsanız, randevu almak neredeyse her gün karşınıza çıkabilecek bir durumdur. Özellikle bir doktordan, kuaförden, dişçiden ya da herhangi bir resmi kurumdan randevu almak için Rusça bilmek büyük kolaylık sağlar. Emin olun, Rusya’da yaşarken en çok işinize yarayacak konulardan biri budur! Benim de başıma geldi: Moskova’da ilk defa doktora gitmem gerektiğinde, randevu almayı bilmediğim için epey zorlanmıştım. Neyse ki, arkadaşım Olga bana yardım etti ve birlikte bu süreci öğrendik. Şimdi, siz de bu dersi tamamladığınızda, Rusça’da randevu alırken kendinize güveniniz artacak ve günlük hayatınızda daha bağımsız olacaksınız.
Bu derste, özellikle doktor randevusu almak üzerine odaklanacağız. Çünkü sağlık, her şeyden önce gelir ve bu konuda kendinizi doğru ifade edebilmek çok önemlidir. Ayrıca, öğrendiğiniz ifadeleri başka randevu türlerinde de rahatlıkla kullanabilirsiniz. Hadi başlayalım!
Temel Kelime Tablosu
Aşağıdaki tabloda, randevu almak için en sık kullanılan Rusça kelimeleri bulacaksınız. Okunuşları ve Türkçe anlamlarıyla birlikte, bu kelimeler ders boyunca sıkça karşınıza çıkacak.
| Rusça (Кириллица) | Okunuş (Latin) | Türkçe Anlamı |
|---|---|---|
| запись | zapis’ | randevu |
| врач | vraç | doktor |
| поликлиника | poliklinika | poliklinik |
| время | vremya | zaman, saat |
| свободно | svabodno | müsait, boş |
| хочу | hoçu | istiyorum |
| могу | mogu | yapabilirim |
| когда | kagda | ne zaman |
| сегодня | sivodnya | bugün |
| завтра | zavtra | yarın |
Bu kelimelerle, randevu almak için temel bir cümle kurabilirsiniz. Şimdi, bu kelimeleri gerçek bir diyalogda nasıl kullanacağımızı görelim.
Ana Diyalog: Doktor Randevusu Almak
Burada, bir poliklinikte geçen gerçekçi bir diyalog örneği bulacaksınız. Diyalogda ben (Ahmet) ve resepsiyondaki görevli (Irina) var. Ayrıca, arada arkadaşım Olga’dan da yardım alıyorum. Diyalogun bazı kısımlarında açıklamalar ve kültürel ipuçları ekledim.
Ahmet: Здравствуйте! Я хочу записаться к врачу.
(Zdravstvuyte! Ya hoçu zapisatsa k vraçu.)
Merhaba! Doktordan randevu almak istiyorum.
Açıklama:
Burada “здравствуйте” (zdravstvuyte) resmi bir selamlaşmadır. “Я хочу записаться к врачу” ise “Doktordan randevu almak istiyorum” demektir. “Записаться” fiili, “randevu almak” anlamına gelir.
Irina: Здравствуйте! К какому врачу вы хотите записаться?
(Zdravstvuyte! K kakomu vraçu vy hoçete zapisatsa?)
Merhaba! Hangi doktordan randevu almak istiyorsunuz?
Açıklama:
Burada “к какому врачу” ifadesi “hangi doktora” anlamına gelir. Rusya’da genellikle önce hangi branşa gitmek istediğinizi belirtmeniz gerekir.
Ahmet: К терапевту, пожалуйста.
(K terapevtu, pajalusta.)
Dahiliye doktoruna, lütfen.
Irina: На какое время вам удобно?
(Na kakoye vremya vam udobno?)
Hangi saat size uygun?
Açıklama:
“На какое время” = “Hangi saat için”, “вам удобно” = “size uygun”. Burada görevli, size uygun zamanı soruyor.
Ahmet: Можно на завтра утром?
(Možno na zavtra utrom?)
Yarın sabah olabilir mi?
Irina: Да, есть свободное время на 9:30. Подходит?
(Da, yest’ svabodnoye vremya na devyat’ tridsat’. Podhodit?)
Evet, 9:30’da boş saat var. Uygun mu?
Ahmet: Да, подходит. Спасибо!
(Da, podhodit. Spasibo!)
Evet, uygun. Teşekkürler!
Irina: Пожалуйста! Не забудьте взять паспорт.
(Pajalusta! Ne zabud’te vzyat’ pasport.)
Rica ederim! Pasaportunuzu almayı unutmayın.
Kültürel Not:
Rusya’da doktora veya resmi bir kuruma giderken pasaportunuzun yanınızda olması çok önemlidir. Kimliksiz işlem yapmak neredeyse imkânsızdır. Ben ilk gittiğimde pasaportumu evde unuttuğum için randevum iptal olmuştu! Olga bana “Ahmet, Rusya’da pasaportunu asla unutma!” demişti. Siz de bu hatayı yapmayın.
Gramer ve Kullanımda Öne Çıkan Noktalar
1. “Записаться” Fiili
“Записаться” (zapisatsa) fiili, “randevu almak” anlamına gelir ve genellikle “к врачу” (k vraçu – doktora) ile kullanılır.
Örnek: Я хочу записаться к врачу. (Randevu almak istiyorum.)
2. “На какое время” Yapısı
“На какое время” (na kakoye vremya) ifadesi, “hangi saat için” anlamına gelir.
Burada “на” edatı, zaman belirtirken kullanılır.
3. “Есть свободное время” İfadesi
“Есть свободное время” (yest’ svabodnoye vremya) “boş saat var” demektir.
“Свободное” (svabodnoye) sıfatı “boş, müsait” anlamına gelir.
4. “Подходит?” Soru Kalıbı
“Подходит?” (podhodit) “uygun mu?” demektir.
Kısa ve pratik bir ifadedir, sıkça kullanılır.
5. “Пожалуйста” ve “Спасибо”
Rusça’da “pajalusta” (lütfen/rica ederim) ve “spasibo” (teşekkürler) ifadeleri çok önemlidir. Resmi ve günlük konuşmalarda mutlaka kullanılır.
6. Sık Yapılan Hatalar
-
“Записаться” yerine yanlışlıkla “писать” (yazmak) fiilini kullanmak.
Doğru: записаться к врачу (doktora randevu almak)
Yanlış: писать к врачу (doktora yazmak) -
“Время” kelimesini yanlış telaffuz etmek.
Doğru okunuş: vremya (vrem-ya) -
“К” edatını unutmak.
Doğru: к врачу (k vraçu)
Yanlış: врачу (vraçu)
Gerçek Hayat Uygulamaları: Örnek Cümleler
Aşağıda, randevu almak için kullanabileceğiniz pratik cümleler bulacaksınız. Her cümleyi Kiril alfabesiyle, Latin okunuşuyla ve Türkçe çevirisiyle verdim.
-
Русский: Я хочу записаться к врачу.
Okunuş: Ya hoçu zapisatsa k vraçu.
Türkçesi: Doktordan randevu almak istiyorum. -
Русский: Можно записаться на завтра?
Okunuş: Možno zapisatsa na zavtra?
Türkçesi: Yarın için randevu alabilir miyim? -
Русский: У вас есть свободное время сегодня?
Okunuş: U vas yest’ svabodnoye vremya sivodnya?
Türkçesi: Bugün boş saatiniz var mı? -
Русский: На какое время есть запись?
Okunuş: Na kakoye vremya yest’ zapis’?
Türkçesi: Hangi saatler için randevu var? -
Русский: Мне удобно утром.
Okunuş: Mne udobno utrom.
Türkçesi: Sabah bana uygun. -
Русский: Я могу прийти в 10 часов.
Okunuş: Ya mogu priyti v desyat’ çasov.
Türkçesi: Saat 10’da gelebilirim. -
Русский: Спасибо за помощь!
Okunuş: Spasibo za pomoshch!
Türkçesi: Yardımınız için teşekkürler! -
Русский: Я забыл(а) паспорт, извините!
Okunuş: Ya zabil(a) pasport, izvinit’e!
Türkçesi: Pasaportumu unuttum, özür dilerim! -
Русский: Когда следующий свободный день?
Okunuş: Kagda sleduyushchiy svabodnyy den’?
Türkçesi: Bir sonraki boş gün ne zaman? -
Русский: Я хотел(а) бы отменить запись.
Okunuş: Ya hotel(a) by otmenit’ zapis’.
Türkçesi: Randevumu iptal etmek istiyorum.
Kendi Diyalogunu Oluştur: Pratik Zamanı!
Şimdi sıra sizde! Yukarıdaki kelimeleri ve cümle yapılarını kullanarak, kendi randevu alma diyalogunuzu oluşturmayı deneyin. Mesela, arkadaşınız Ayşe ile Rusya’da bir dişçiye gitmek istiyorsunuz. Ayşe, Rusçası daha iyi olduğu için size yardımcı oluyor:
Sen: Ayşe, dişçiden randevu almak istiyorum ama nasıl söyleyeceğim?
Ayşe: Çok kolay! “Я хочу записаться к стоматологу.” de.
Sen: Tamam, peki saat sorarlarsa?
Ayşe: “Мне удобно после обеда.” diyebilirsin, yani “Öğleden sonra bana uygun.”
Böylece, gerçek hayatta karşılaşabileceğiniz bir durumu önceden prova etmiş oluyorsunuz. Ben de ilk zamanlarımda, arkadaşım Olga ile bu tür pratikler yaparak Rusça’da daha rahat konuşmaya başladım. Hatta bir gün, randevu alırken yanlışlıkla “писать” dedim, görevli bana kalem uzattı! O günden sonra “записаться” fiilini asla unutmadım.
Sonuç ve Tavsiyeler
Rusça’da randevu almak, başta biraz göz korkutucu görünebilir. Ama temel kelimeleri ve kalıpları öğrendikten sonra, bu iş çocuk oyuncağı! Unutmayın, pratik yapmak çok önemli. Arkadaşlarınızla veya ayna karşısında bu diyalogları tekrar edin. Herhangi bir resmi kuruma ya da doktora gittiğinizde, öğrendiğiniz ifadeleri kullanmaktan çekinmeyin. Hatalarınız olsa bile, Ruslar genellikle yardımseverdir ve çabanızı takdir ederler.
Ve son bir tüyo: Randevu alırken mutlaka pasaportunuzu yanınıza alın! Benim gibi kapıdan dönmek istemiyorsanız, bu detayı atlamayın.
Bol şans ve kolay gelsin!
Удачи! (Udachi!) – Başarılar!
