Rusça konuşulan bir ülkede yaşarken veya seyahat ederken, bir randevu almak hayatın vazgeçilmez bir parçası haline gelir. Doktor, kuaför, banka, devlet dairesi, hatta arkadaşlarla buluşmak için bile randevu almak gerekebilir. Rusya’da işler genellikle planlı yürüdüğü için, spontane gitmektense önceden randevu almak hem zaman kazandırır hem de karşı tarafın size daha iyi hizmet vermesini sağlar. Bu derste, Rusça’da randevu almanın inceliklerini, temel kelimeleri, örnek diyalogları ve gerçek hayatta işinize yarayacak pratik ifadeleri öğreneceğiz. Kendi deneyimlerimden ve Rusya’da yaşayan arkadaşım İrina ile yaşadığım komik anekdotlardan da bahsedeceğim. Hazırsanız, Rusça’da randevu almak artık sizin için çocuk oyuncağı olacak!
Temel Kelime Tablosu
Aşağıdaki tabloda, randevu almakla ilgili en sık kullanılan Rusça kelimeleri ve ifadeleri bulacaksınız. Okunuşları ve Türkçe anlamlarıyla birlikte, bu kelimeler ders boyunca sıkça karşınıza çıkacak.
| Rusça (Кириллица) | Okunuş (Latin) | Türkçe Anlamı |
|---|---|---|
| встреча | vstreça | buluşma, randevu |
| записаться | zapisatsa | randevu almak |
| назначить | naznachit’ | ayarlamak, belirlemek |
| отменить | otmenit’ | iptal etmek |
| перенести | perenesti | ertelemek |
| время | vremya | zaman, saat |
| свободно | svobodno | müsait, boş |
| занято | zanyato | dolu, meşgul |
| подтвердить | podtverdit’ | onaylamak |
| договориться | dogovoritsa | anlaşmak, uzlaşmak |
Ana Diyalog: Kuaförden Randevu Almak
Şimdi, Rusya’da yaşayan Türk bir öğrenci olan Ahmet ile kuaför İrina arasında geçen bir randevu alma diyaloguna bakalım. Diyalogda geçen ifadeleri ve bağlamı açıklamalarla birlikte inceleyeceğiz.
Ahmet: Здравствуйте! Я хотел бы записаться на стрижку.
Zdravstvuyte! Ya hotel by zapisatsa na strijku.
(Merhaba! Saç kesimi için randevu almak istiyorum.)
Açıklama:
Burada “записаться на стрижку” ifadesi, “saç kesimi için randevu almak” anlamına gelir. “Хотел бы” (erkek için) veya “хотела бы” (kadın için) kibarca bir isteği belirtir.
İrina: Здравствуйте! На какое время вы хотите записаться?
Zdravstvuyte! Na kakoye vremya vy hotite zapisatsa?
(Merhaba! Hangi saat için randevu almak istiyorsunuz?)
Açıklama:
“На какое время” – “Hangi saat için?” anlamına gelir. Rusya’da randevu alırken saat belirtmek önemlidir.
Ahmet: Есть ли свободное время сегодня после обеда?
Yest’ li svobodnoye vremya segodnya posle obeda?
(Bugün öğleden sonra boş vaktiniz var mı?)
Açıklama:
“Свободное время” – “boş zaman” demektir. “Есть ли…?” kalıbı, “Var mı?” anlamında sıkça kullanılır.
İrina: Да, у меня есть время в 16:00. Подходит вам?
Da, u menya yest’ vremya v şestnadtsat’ nol’-nol’. Podhodit vam?
(Evet, saat 16:00’da boş vaktim var. Size uygun mu?)
Açıklama:
Saatler Rusça’da genellikle 24’lük sistemle söylenir. “Подходит вам?” – “Size uygun mu?” demektir.
Ahmet: Да, отлично! Запишите меня, пожалуйста.
Da, otliçno! Zapisite menya, pojalusta.
(Evet, harika! Lütfen beni yazın.)
İrina: Как вас зовут?
Kak vas zovut?
(Adınız nedir?)
Ahmet: Меня зовут Ахмет.
Menya zovut Ahmet.
(Benim adım Ahmet.)
İrina: Хорошо, Ахмет. Ждём вас сегодня в 16:00.
Horoşo, Ahmet. Jdyom vas segodnya v şestnadtsat’ nol’-nol’.
(Tamam, Ahmet. Sizi bugün saat 16:00’da bekliyoruz.)
Ahmet: Спасибо! До встречи!
Spasibo! Do vstreçi!
(Teşekkürler! Görüşmek üzere!)
Kültürel Not
Rusya’da randevuya dakik gitmek çok önemlidir. Özellikle doktor, kuaför gibi hizmetlerde randevu saatine sadık kalmak beklenir. Eğer gecikecekseniz veya gelemeyecekseniz, mutlaka önceden haber vermeniz gerekir. Bir keresinde, arkadaşım İrina, randevusuna 10 dakika geç kalan bir müşterisini beklemeden başka bir müşteriyi almıştı. “Rusya’da zaman, zamanında gelir!” derler.
Gramer ve Kullanımda Öne Çıkan Noktalar
1. “Записаться” ve “Назначить” Farkı
- записаться (zapisatsa): Bir yere, bir hizmete randevu almak.
Örnek: записаться к врачу (doktora randevu almak) - назначить (naznachit’): Bir randevu/saat belirlemek, atamak.
Örnek: назначить встречу (buluşma ayarlamak)
2. “На какое время” ve “Во сколько” Kullanımı
- На какое время: Hangi saat için? (Resmi ve yaygın)
- Во сколько: Saat kaçta? (Daha samimi)
3. “Свободно” ve “Занято” Kullanımı
- Свободно: Müsait, boş (yer/saat için)
- Занято: Dolu, meşgul (yer/saat için)
4. Kibarca Rica Etmek
Rusça’da kibarca bir şey istemek için “-бы” (by) yapısı kullanılır:
– Я хотел бы… (Erkek için: İsterdim…)
– Я хотела бы… (Kadın için: İsterdim…)
5. Sık Yapılan Hatalar
- “Записаться” fiilinden sonra genellikle “на” veya “к” prepozisyonu gelir:
- записаться на приём (bir görüşmeye randevu almak)
- записаться к врачу (doktora randevu almak)
- “Время” kelimesi nötr cinstir, bu yüzden “свободное время” şeklinde kullanılır.
Gerçek Hayat Uygulamaları
Şimdi, öğrendiğimiz kelime ve ifadelerle günlük hayatta kullanabileceğiniz örnek cümleler paylaşacağım. Her cümleyi önce Rusça, sonra okunuşu ve Türkçe anlamıyla göreceksiniz.
-
Русский: Я хотел бы записаться к стоматологу на завтра.
Okunuş: Ya hotel by zapisatsa k stomatologu na zavtra.
Türkçesi: Yarın için dişçiden randevu almak isterim. -
Русский: У вас есть свободное время на этой неделе?
Okunuş: U vas yest’ svobodnoye vremya na etoy nedele?
Türkçesi: Bu hafta müsait zamanınız var mı? -
Русский: Можно перенести встречу на пятницу?
Okunuş: Mojno perenesti vstreçu na pyatnitsu?
Türkçesi: Buluşmayı cumaya erteleyebilir miyiz? -
Русский: Мне нужно отменить запись.
Okunuş: Mne nujno otmenit’ zapis’.
Türkçesi: Randevumu iptal etmem gerekiyor. -
Русский: Во сколько у меня встреча?
Okunuş: Vo skol’ko u menya vstreça?
Türkçesi: Buluşmam saat kaçta? -
Русский: Спасибо, я подтверждаю встречу.
Okunuş: Spasibo, ya podtverjdayu vstreçu.
Türkçesi: Teşekkürler, buluşmayı onaylıyorum. -
Русский: Давайте договоримся о времени.
Okunuş: Davayte dogovorimsya o vremeni.
Türkçesi: Saat konusunda anlaşalım. -
Русский: Извините, я опаздываю на встречу.
Okunuş: Izvinite, ya opazdivayu na vstreçu.
Türkçesi: Üzgünüm, buluşmaya geç kalıyorum. -
Русский: Я могу прийти только после обеда.
Okunuş: Ya mogu priyti tol’ko posle obeda.
Türkçesi: Sadece öğleden sonra gelebilirim. -
Русский: Запишите меня, пожалуйста, на 14:00.
Okunuş: Zapisite menya, pojalusta, na çetırnadtsat’ nol’-nol’.
Türkçesi: Lütfen beni saat 14:00’a yazın.
Kendi Deneyimlerimden ve İrina ile Yaşadıklarım
Rusya’da ilk defa kuaföre gitmek istediğimde, “записаться” fiilini yanlış kullanmıştım. “Я хочу встречу на стрижку” demiştim, İrina ise gülerek “Ahmet, встреча sevgiliyle olur, saç için записаться lazım!” demişti. O günden sonra, randevu alırken “записаться” fiilini doğru kullanmaya çok dikkat ettim.
Bir başka sefer, arkadaşım İrina ile tiyatroya gitmek için buluşacaktık. Ona “Во сколько встречаемся?” diye sordum. O da “Давай в 18:30 у метро” dedi. Yani, “18:30’da metroda buluşalım.” Rusya’da buluşma noktası olarak genellikle metro çıkışları tercih edilir. Eğer bir yere geç kalırsanız, mutlaka “Извините, я опаздываю” demeniz beklenir. Yoksa, İrina gibi arkadaşlarınız size küçük bir sitem edebilir!
Sonuç ve Tavsiyeler
Rusça’da randevu almak, hem günlük hayatınızı kolaylaştırır hem de yerel kültüre daha iyi uyum sağlamanızı sağlar. Bu derste öğrendiğiniz kelime ve kalıpları, ister doktordan randevu alırken, ister arkadaşlarınızla buluşma ayarlarken rahatça kullanabilirsiniz. Unutmayın, pratik yapmak çok önemli! Arkadaşlarınızla veya kendi kendinize bu diyalogları tekrar edin. Bir gün Moskova’da bir kuaföre gidip, “Здравствуйте! Я хотел бы записаться на стрижку” dediğinizde, hem kendinize hem de bana teşekkür edeceksiniz!
Sorularınız olursa, bana veya hayali arkadaşım İrina’ya her zaman yazabilirsiniz. Rusça öğrenmek bazen zor gibi görünse de, birlikte eğlenerek ve pratik yaparak bu süreci çok daha keyifli hale getirebiliriz. Удачи! (Başarılar!)